تغذیه مناسب برای خانمهای باردار و شیرده

دوران بارداری تغییرات فیزیولوژیک زیادی را در بدن مادر به وجود می آورد. در این دوران نیازهای تغذیه ای خانم باردار از اهمیت خاصی برخوردار است. سوء تغذیه، از مشکلاتی است که اثرات عمیقی بر سلامت دوران بارداری می گذارد و سلامت مادر و جنین را حتی طی سالهای پس از زایمان تحت تاثیر قرار می دهد. بنابراین در این مقاله سعی کردیم تغذیه مناسب برای خانمهای باردار و شیرده را برسی کنیم تا از بروز مشکلات احتمالی پیش رو جلوگیری کنیم.

چزا نیازهای تغذیه ای خانم های باردار و شیرده متفاوت است

انرژی مصرفی مادر باردار علاوه بر تامین نیاز مادر و مواردی همچون افزایش کار قلب، صرف رشد جنین، جفت و رحم می شود. به منظور تامین افزایش وزن کافی، ذخیره چربی و پیشگیری از سوخت پروتئین، نیاز به انرژی در سه ماهه دوم و سوم بارداری به طور متوسط ۳۰۰ کیلو کالری در روز افزایش می یابد و توزیع آن به شکلی است که در ۱۴ هفته اول روزانه ۱۵۰ کیلو کالری و از هفته ۱۵ تا زمان زایمان ۳۵۰ کیلوکالری افزایش نیاز وجود دارد.

بنابراین مقدار غذای مصرفی سه ماهه دوم و سوم باید بیشتر از سه ماهه اول باشد تا کالری مورد نیاز خانم باردار تامین شود. البته در موارد چندقلویی، شیردهی همزمان با بارداری، کم وزنی پیش از بارداری و افزایش وزن ناکافی در دوران بارداری، انرژی و حتی ریز مغذی های بیشتری باید مصرف شود. میزان افزایش نیاز به انرژی در دوران شیردهی به طور متوسط ۵۰۰ کیلوکالری در روز است . در ادامه تغذیه مناسب برای خانمهای باردار و شیرده را به طور کامل برسی می کنیم.

تغذیه مناسب برای خانمهای باردار و شیرده برحسب گروه های غذایی اصلی

گروه نان و غلات :  این گروه منبع عمده تامین انرژی مورد نیاز روزانه است و شامل انواع نان، برنج، ماکارونی، رشته، گندم، جو، ذرت می باشد. مقدار توصیه شده مواد غذایی این گروه برای خانم های باردار و شیرده ۱۱ – ۷ سهم در روز است .هر سهم معادل یک برش نان سنگگ یا ۲ برش تافتون یا ۴ برش نان لواش ۱۰ × ۱۰ سانتی متر یا یک برش ۷ × ۷ سانتی متر بربری (حدود ۳۰ گرم) یا نصف لیوان غلات پخته یا ماکارونی یا ۵ قاشق غذا خوری پلو (برنج) است .بهتر است از نان های سبوس دار مانند سنگگ و بربری بجای نان های سفید استفاده شود. همچنین بهتر است برنج را به همراه حبوبات مصرف شود.

گروه میوه ها و سبزی ها : این گروه عمدتاً منبع تامین ویتامین ها به ویژه ویتامین های A و C و املاح معدنی و فیبر می باشد.

۱.میوه ها: خانم های باردار باید از میوه های مختلف بطور متوسط ۴ – ۳ سهم در روز استفاده نمایند. هر سهم میوه معادل یک عدد سیب یا پرتقال یا موز متوسط یا نصف لیوان کمپوت یا میوه پخته یا ۳ عدد زردآلو یا نصف لیوان حبه انگور  یا یک چهارم طالبی متوسط یا نصف لیوان آب میوه یا یک سوم لیوان آب لیمو ترش یا ۲ قاشق غذاخوری میوه خشک مثل انواع برگه ها می باشد.

۲.سبزی ها: شامل انواع سبزی های برگی، هویج، گوجه فرنگی، کدو، سیب زمینی، خیار، کلم، قارچ، شلغم، چغندر، انواع جوانه ها می باشد.  مقدار توصیه شده از سبزی ها برای خانم های باردار و شیرده بطور متوسط ۵ – ۴ سهم در روز است که هر سهم معادل یک لیوان سبزی خام برگ دار یا سالاد سبزیجات یا نصف لیوان سبزی های پخته می باشد.

مصرف روغن و چربی داشتن تغذیه مناسب در دوران سالمندی- تغذیه خانمهای باردار

گروه شیر و لبنیات : این گروه منبع تامین کلسیم، فسفر، پروتئین و ویتامین های A و B2 می باشد که برای رشد و استحکام دندان ها و استخوان ها ضروری است. مواد این گروه شامل شیر، ماست، پنیر، بستنی و کشک می باشد. در دوران بارداری و شیردهی مصرف حداقل ۴ – ۳ سهم از مواد غذایی این گروه در روز توصیه می شود. هر سهم معادل یک لیوان شیر یا یک لیوان ماست یا ۶۰ – ۴۵ گرم پنیر (معادل دو قوطی کبریت) یا یک لیوان کشک یا ۵/۱ لیوان بستنی می باشد.

گروه گوشت، تخم مرغ، حبوبات و مغزها : این گروه منبع عمده تامین پروتئین و املاحی نظیر آهن و روی است. مواد این گروه شامل انواع گوشت سفید و قرمز، ماهی، دل، جگر، تخم مرغ، عدس، حبوبات مثل نخود و لوبیا و مغزها مثل پسته، بادام، گردو و … می باشد. مقدار توصیه شده از مواد این گروه برای خانم های باردار و شیرده حدوداً ۳ سهم در روز است که هر سهم معادل ۶۰ گرم گوشت قرمز یا ماهی یا مرغ یا نصف لیوان حبوبات خام یا یک لیوان حبوبات پخته یا دو عدد تخم مرغ یا نصف لیوان از مغزها می باشد.

گروه متفرقه : به غیر از گروه های غذایی اصلی، یک گروه متفرقه نیز وجود دارد که شامل انواع قندها و چربی ها مثل قند و شکر، شیرینی، روغن، کره، خامه، نمک، شکلات، سس مایونز، انواع مرباها، نوشابه های گازدار، انواع ترشی ها و شورها و غیره می باشد. بطور کلی مصرف مواد این گروه در حداقل مقدار توصیه می شود. توجه شود نمک مصرفی در پخت غذا و سرسفره حتماً باید یددار باشد.

اگر محصولات پروبیوتیک و پربیوتیک را نمی شناسید  در مقاله معرفی این محصولات به صورت کامل به شما معرفی می کنیم.

منبع : مقاله کلیات تغذیه در دوران بارداری نوشته زهرا سلطانی رضوانده کارشناس تغذیه معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی ایران

.

.

امیدواریم این مقاله مورد توجه شما قرار گرفته باشد


در سایت دیجی خاطره بهترین لحظات خود را با دیگران به اشتراک بگذارید. برای نوشتن خاطره خود اینجا کلیک کنید

با دیجی خاطره آنلاین و دیجیتال خاطره نویسی را تجربه کنید 

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.